Ευάγγελος Στ. Πονηρός, Αντισυνταγματική τυχόν πρόταση θεσμοθέτησης του ορθοδόξου μαθήματος Θρησκευτικών ως επιλεγομένου

αναρτήθηκε στις 18 Ιαν 2017, 11:01 π.μ. από το χρήστη Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων

ΑΝΤΙΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ

ΤΥΧΟΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΘΕΣΜΟΘΕΤΗΣΕΩΣ

ΤΟΥ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ

ΩΣ ΕΠΙΛΕΓΟΜΕΝΟΥ

ντικρύσαμε γιά μιά κόμη φορά (17/1/2017) τήν ντισυνταγματική πρόταση γιά θεσμοθέτηση το μαθήματος τν θρησκευτικν ς πιλεγομένου.

Καί λέμε «γιά μιά κόμη φορά», διότι πρόταση δέν εναι κατά κανένα τρόπο καινούργια. Τήν εχαμε ξαναδε καί νασκευάσει ς πλήρως ντισυνταγματική πρό πταετίας, δηλαδή τό 2010!!! νημερώνουμε λοιπόν γιά μία κόμη φορά τούς πευθύνους, γιά τούς λόγους ο ποοι τήν καθιστον ντισυνταγματική καί συνεπς πλήρως κατάλληλη γιά τά παιδιά μας.

Θά δομε πρτα τόν θεσμό τν πιλεγομένων μαθημάτων καί κατόπιν θά ξετάσουμε τήν εδική περίπτωση το μαθήματος τν θρησκευτικν.

α΄. Περί «πιλεγομένων» μαθημάτων ν γένει

Δημοσιεύεται λοιπόν καί πάλι ς πρόταση, διεύρυνση στά λληνικά λύκεια νός θεσμο ποος χει πρό πολλο ποτύχει: το θεσμο τν λεγομένων «πιλεγομένων» μαθημάτων[1]. Εναι δέ γνωστό τι, τό ζήτημα το πολλαπλασιασμο τν «πιλεγομένων» μαθημάτων εχε τεθε στόν διάλογο γιά τήν παιδεία, τόν ποο διοργάνωσε κυβέρνηση ποία κυβερνούσε πρίν πό τίς κλογές το 2009. Καί τότε κφράσθηκαν νδοιασμοί, καί τότε πισημάνθηκαν κίνδυνοι, λλά οδέποτε λήφθησαν π΄ ψη.

ς δομε μως πς χει μέχρι σήμερα στήν λλάδα τό ζήτημα τν «πιλεγομένων» μαθημάτων: Τά μαθήματα ατά γνωρίσαμε κατ΄ ρχήν στά λληνικά πανεπιστήμια. Ο καθηγητές ο ποοι τά δίδασκαν, γωνίζονταν νά φανον πιεικες, στε νά χουν κροατήριο. λάφρυναν τήν λη, μοίραζαν μεγαλύτερους βαθμούς, στε νά μή δυσαρεστονται ο φοιτητές καί νά πιλέγουν τό μάθημα το πιεικος καθηγητ. πρχαν βεβαίως καί κάποιοι καθηγητές, ο ποοι δέν καμαν κανενός εδους παραχωρήσεις, κατά τό κοινς λεγόμενο «δέν βαζαν νερό στό κρασί τους». Ατοί δίδασκαν τό πιλεγόμενο μάθημα στό χρο το γραφείου τους σέ κροατήριο μετρημένο κυριολεκτικά στά δάκτυλα το νός χεριο.

μως φοιτητής το πανεπιστημίου εναι δη νήλικος καί χει πλήρη εθύνη τν πράξεών του, γι΄ ατό καί συχνά συνειδητοποιε τί στ΄ λήθεια τόν συμφέρει. Ο δέ συμμετέχοντες στά μαθήματα δέν χωρίζονται σέ τμήματα νάλογα μέ τόν ριθμό τους, πράγμα τό ποο θά αξομείωνε τόν ριθμό τν διδασκόντων, νιαο κροατήριο ποτελον καί ο τριακόσιοι συμμετέχοντες στό πιλεγόμενο μάθημα, νιαο κροατήριο καί ο πέντε συμμετέχοντες.

δ καί δεκεννέα χρόνια, εσήχθη πό τήν τότε «κπαιδευτική μεταρρύθμιση»[2] (1998), θεσμός τν πιλεγομένων μαθημάτων καί στά λληνικά λύκεια. θεσμός ατός εχε ς συνέπεια, ο καθηγητές τν μαθημάτων ατν νά βαθμολογον λους νεξαιρέτως τούς μαθητές τους μέ ριστα εκοσι (20), στε νά πιλέγουν ο μαθητές τό μάθημά τους καί νά χουν ο καθηγητές κροατήριο, διότι λλις πρόκειτο νά καταργηθε ργανική τους θέση καί νά βρεθον νά ργάζονται στό ποιοδήποτε πομεμακρυσμένο σχολεο, σέ κάποια θέση διοικητικο παλλήλου, τήν ποία δέν πιθυμοσαν. τσι λοιπόν δύο καθηγητές πιλεγομένων μαθημάτων, πό τά ποα πρεπε μαθητής νά πιλέξει τό να, μοίραζαν φειδς εκοσάρια καί κανένας πό τούς δύο δέν τολμοσε νά ποχωρήσει, διότι ποχώρηση ατή θά καταργοσε τήν ργανική του θέση.

Καί γεννται τό ρώτημα: τί μάθαιναν πό τά πιλεγόμενα μαθήματα ατο το εδους ο «ριστοχοι»; πάντηση εναι πλ: μάθαιναν σοι θελαν νά μάθουν, καί σοι δέν θελαν νά μάθουν, πλς λάμβαναν τούς διους βαθμούς καί μείβονταν τό διο μέ σους μάθαιναν. μως τό φαινόμενο, παρά τήν ποτυχία το θεσμο, ταν περιορισμένο, διότι τά «πιλεγόμενα» μαθήματα παρέμεναν μικρό ποσοστό το συνόλου τν μαθημάτων.

Τό φαινόμενο ατό πειλε νά γιγαντωθε, άν προγραμματισθε πολλαπλασιασμός τν πιλεγομένων μαθημάτων. νας θεσμός ποος χει ποτύχει, θά διευρυνθε ντί νά καταργηθε; τσι σέ κόμη περισσότερα μαθήματα θά χουμε γενική, πλήν μως πλασματική, ριστεία τν μαθητν. Ο περισσότεροι καθηγητές το σχολείου θά νησυχον μήπως καταργηθε ργανική τους θέση λόγ μή πιλογς το μαθήματός τους πό τούς μαθητές, θά πιχειρον σο τό δυνατόν νά λαφρύνουν τίς παιτήσεις τους καί θά κολακεύουν μαθητές καί γονες, στε νά χουν βέβαιο κροατήριο καί βέβαιη ργανική θέση. Κατ΄ ατόν τόν τρόπο θά λειτουργε τό σχολεο σωστά; Θά προσφέρει σωστή μόρφωση; Θά διαμορφώνει σωστούς νθρώπους, σωστούς χαρακτρες, σωστούς πολίτες; Θά λύσει σα προβλήματα δη πάρχουν στά λληνικά σχολεα θά προσθέσει περισσότερα; Ο συνήθειες στίς ποες ο καθηγητές λυκείου θέλοντας καί μή θά δηγηθον, θά ποτελέσουν καλό παράδειγμα ζως γιά τούς μαθητές τους;

μες πιστεύουμε, τι τό σύστημα ατό θά ποσαθρώσει τίς σχέσεις μαθητν - καθηγητν. Διότι φηβος φ΄ νός εναι νήλικος, καί δέν χει πλήρη ριμότητα, φ΄ τέρου δέν εναι πλέον παιδί, πράγμα τό ποο το δίνει τή δυνατότητα συχνά νά ντιδρ στίς προτροπές τν γονέων του γιά μάθηση καί πρόοδο. πομένως, πειδή πλέον τό σύστημα θά δίνει στούς μαθητές τή δυνατότητα νά νομιμοποιον τυχόν ράθυμη διάθεσή τους, θά καταναγκάζονται ο καθηγητές, ντί νά λειτουργον ς παιδαγωγοί, νά καταντον κόλακες, νά νταμοίβουν τή φυγοπονία. Τό σχολεο θά διαλυθε, φο θά πάρχει λόκληρη μάδα μαθημάτων, που μεγάλο ποσοστό σως τό σύνολο τν μαθητν, δέν θά μαθαίνει πολύτως τίποτε, λλά θά βαθμολογεται μέ ριστα εκοσι (20).

β΄. ρθόδοξη χριστιανική παιδεία «πιλεγόμενο» μάθημα;

πειδή χουμε φθάσει σέ μία ποχή, που παιτονται πό μερικούς ξηγήσεις γιά τά πάντα, κόμη καί γιά σα ταν γνωστά δ καί αἰῶνες, ξηγομε κατ΄ ρχήν γιατί εναι ρθόδοξο χριστιανικό τό μάθημα θρησκευτικν τό ποο δ καί κατόν νενήντα χρόνια διδάσκεται στά σχολεα το λληνικο κράτους.

Σύμφωνα μέ τό σχύον Σύνταγμα (1975/2008), ρθρο 3, παράγραφος 1 «επικρατούσα θρησκεία στην Ελλάδα είναι η θρησκεία της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Χριστού». Βάσει ατς τς πραγματικότητας θεσμοθετήθηκε τό μάθημα θρησκευτικν ς ρθόδοξο χριστιανικό. πειδή πλειοψηφία τν λλήνων πολιτν εναι ρθόδοξοι χριστιανοί. Γιά τόν διο λόγο λλωστε λόκληρο τό Σύνταγμα τς λλάδας χει συνταχθε «εις το όνομα της Αγίας και Ομοουσίου και Αδιαιρέτου Τριάδος». πιγραφή ατή δέν εναι τυχαία, πως δέν εναι τίποτε τυχαο σέ να κείμενο νόμου - καί μάλιστα στό Σύνταγμα. Τό Σύνταγμα καί ο νόμοι δέν περιέχουν πλεονασμούς καί λογοτεχνικές περιγραφές. πεικονίζει δηλαδή πιγραφή ατή τήν πό αώνων διαμορφωμένη πίστη το λαο μας στήν γία μοούσιο καί διαίρετο Τριάδα καί βάσει ατς τς πίστεως χει συνταχθε τό Σύνταγμα τς λλάδας.

Γιά νά δομε εδικότερα, ν θεσμοθέτηση το ρθοδόξου χριστιανικο μαθήματος θρησκευτικν ς «πιλεγομένου» μαθήματος στό λύκειο εναι νόμιμη, θά νατρέξουμε στό σχύον σύνταγμα, (1975/2008), ρθρο 16, παράγραφος 2. ναφέρει τό ν λόγ ρθρο: «Η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.»

Εναι μφανέστατο τό γεγονός τι συντακτικός νομοθέτης συνδέει τήν θνικότητα καί τήν θρησκευτικότητα μέ τήν συνείδηση το νθρώπου. πως χουμε δη πισημάνει, τό παιδί χει συνείδηση τι εναι λληνας, καί χει πίσης συνείδηση τι εναι ρθόδοξος χριστιανός καί κρατική παιδεία, λλά καί διωτική[3] ποία χορηγε πολυτήρια σότιμα μέ τά κρατικά, ποχρεοται κατά τό Σύνταγμα νά το ναπτύσσει τήν συνείδησή του ατή. πομένως κατά τό Σύνταγμα δέν πιτρέπεται κρατική παιδεία νά φαιρε, ναρκώνει, παραποιε, στρεβλώνει, κατευθύνει κατά νοίκειο τρόπο τή συνείδησή ατή το παιδιο.

Τό ρθόδοξο χριστιανικό μάθημα θρησκευτικν δέν χορηγε πλς γκυκλοπαιδικές γνώσεις, οτε δηγε σέ παγγελματική κατάρτιση, λλά καλλιεργε καί ναπτύσσει τήν δη πάρχουσα χριστιανική συνείδηση το ρθοδόξου χριστιανο μαθητ.

Τυχόν χορήγηση στούς ρθοδόξους χριστιανούς τς δυνατότητας πιλογς το ρθοδόξου χριστιανικο μαθήματος θρησκευτικν μεταξύ λλων μαθημάτων σχέτων πρός τήν ρθόδοξη χριστιανική ταυτότητα τν μαθητν θά θεωρηθε κρατική πόπειρα κατευθύνσεως τς συνειδήσεως τν νηλίκων μαθητν. Θά κατηγορηθε τό πουργεο Παιδείας, τι ποπειρται νά κατευθύνει νηλίκους μαθητές νά πράξουν παρά συνείδηση, ν χουν τή συνείδηση τι εναι ρθόδοξοι χριστιανοί. Τέτοιου εδους δυνατότητα πιλογς εναι πράξη γωγς, στρεβλή καί σφαλμένη μέν, λλά εναι. Κατ΄ οσίαν τό κράτος θά προτρέπει τόν νήλικο μαθητή: «ναί μέν χεις τή συνείδηση τι εσαι χριστιανός ρθόδοξος, λλά γώ σέ προτρέπω νά πράξεις παρά συνείδηση.»

Κατ΄ ατόν τόν τρόπο θά παραβιάζεται καί τό ρθρο 13 παράγραφος 1 το Συντάγματος, τό ποο ρίζει τι «η ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης είναι απαραβίαστη». Διότι τό κράτος θά θε τόν νήλικο ρθόδοξο χριστιανό μαθητή, νά πράξει παρά συνείδηση, ρα θά πηρεάζει ρνητικς τήν ρθόδοξη χριστιανική του συνείδηση καί δέν θά τήν φήνει λεύθερη νά φίσταται, πολλ μλλον δέν θά συμβάλλει τό κράτος στήν νάπτυξή της, ς κατά τό θρο 16 παράγραφός 2 φείλει.

άν μαθητής καί οκογένειά του ποφασίσουν π.χ. νά λλάξουν θρησκευτική συνείδηση, δηλαδή νά λλαξοπιστήσουν, τότε πλέον θά χουν, κατά τά εωθότα, καί τή δυνατότητα παλλαγς πό τό ρθόδοξο χριστιανικό μάθημα θρησκευτικν. μως πόφαση ατή θά εναι δική τους, καί κατά κανένα τρόπο δέν μπίπτει στή δικαιοδοσία το πουργείου Παιδείας νά προτρέπει ρθοδόξους χριστιανούς νά ποποιηθον τήν θρησκευτική τους συνείδηση. Εναι φανερό, τι ατο το εδους τά σχέδια, άν καί φ΄ σον λάβει γεσία το πουργείου Παιδείας τήν πόφαση νά λοποιηθον, θά προσβληθον στήν λληνική δικαιοσύνη, που καί θά ληφθον π΄ ψη ο ς νω λήθειες καί ν τέλει θά κριθον ξ λοκλήρου ντισυνταγματικά.

Τά ατά πιχειρήματα δύνανται νά σχύσουν καί γιά σα μαθήματα ναπτύσσουν τήν θνική λληνική συνείδηση. ς τέτοια δύνανται νά θεωρηθον νέα λληνική γλώσσα, ρχαία λληνική γλώσσα πό τήν ποία νέα λληνική γλώσσα προέρχεται καί πό τήν ποία μέσως καί ρρήκτως ξαρτται μπλουτισμός καί πρόοδός της[4], καθώς καί λληνική στορία.

Εναι ποτέ δυνατόν νά ρισθε λληνική γλώσσα, ρχαία νέα, ς πιλεγόμενο μάθημα καί νά τίθεται στόν λληνα μαθητή τό ρώτημα νά τήν πιλέξει μεταξύ τς γαλλικς τς γερμανικς; σφαλς χι. διδασκαλία τς λληνικς γλώσσας νήκει στίς βασικές ποχρεώσεις το λληνικο κράτους, άν καί φ΄ σον ατό ξακολουθε νά εναι λληνικό καί νά τηρε τό Σύνταγμα τό ποο τό συνιστ.

Παρακαλομε λοιπόν νά προβληματισθον πό λα τά νωτέρω ο πεύθυνοι καί νά προσέχουν τί εδους μεταρρυθμιστικά σχέδια προτείνουν υοθετον, στε νά μή πέλθει νέα ναστάτωση συνοδευόμενη πό τίς συνήθεις ντιδράσεις: προσφυγές στή δικαιοσύνη, περγίες κπαιδευτικν, διαδηλώσεις καί καταλήψεις σχολείων, πράγματα τά ποα συνέβησαν πολλές φορές στό παρελθόν, πρόσφατο καί μή.

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤ. ΠΟΝΗΡΟΣ Δρ Θ., Μ.Φ.

Σχολικός σύμβουλος θεολόγων

Πειραις, Δ΄ θηνν, Κυκλάδων

[1] Καί βεβαίως τονίζουμε, τι σα θά ναφέρουμε, δέν ποτελον κατά κανένα τρόπο ντιπολιτευτική κίνηση πρός τόν ποιονδήποτε.

[2] Μία πό τίς ναρίθμητες, λλεπάλληλες καί λληλοαναιρούμενες.

[3] Γι΄ ατό καί άν τυχόν πάρξει ποτέ διοκτήτης διωτικο σχολείου, ποος θά προτρέπει ρθοδόξους χριστιανούς μαθητές νά παλλαγον πό τό ρθόδοξο χριστιανικό μάθημα θρησκευτικν, θά πρέπει νά γνωρίζει τι διαπράττει ντισυνταγματική νέργεια, γιά τήν ποία θά κινδυνεύσει νά πολέσει τήν δεια λειτουργίας το σχολείου του.

[4] Γι΄ ατό δέν πιτρέπεται ποβιβασμός τς ρχαίας λληνικς στά σχολεα: διότι πλοτος τς ρχαίας τρέφει καί τήν νέα καί ν πλοτος τς ρχαίας ξεχασθε, θά ζημιωθε ναπόφευκτα καί νέα.

Comments